• خرید vpn
  • ما هنـوز به فـردایی روشـن امید داریم

    صفحه اصلی » سیاسی » اهداف آنکارا از نزدیکی به اربیل/ترکیه سیاست سنتی خود را تغییر داد
    کد خبر : 2017300

    اهداف آنکارا از نزدیکی به اربیل/ترکیه سیاست سنتی خود را تغییر داد

    اهداف آنکارا از نزدیکی به اربیل/ترکیه سیاست سنتی خود را تغییر دادReviewed by on Mar 6Rating: به گزارش ایران ویج به نقل از خبرنگار مهر، نشست «سیاست های ترکیه در قبال اقلیم کردستان عراق» با سخنرانی «فهیمه قربانی» پژوهشگر پژوهشگاه مطالعات استراتژیک خاورمیانه با مدیریت پیمان یزدانی در محل این پژوهشگاه برگزار شد. در آغاز…

    اهداف آنکارا از نزدیکی به اربیل/ترکیه سیاست سنتی خود را تغییر دادReviewed by on Mar 6Rating:

    به گزارش ایران ویج به نقل از خبرنگار مهر، نشست «سیاست های ترکیه در قبال اقلیم کردستان عراق» با سخنرانی «فهیمه قربانی» پژوهشگر پژوهشگاه مطالعات استراتژیک خاورمیانه با مدیریت پیمان یزدانی در محل این پژوهشگاه برگزار شد.

    در آغاز این نشست پیمان یزدانی عضو گروه خلیج فارس پژوهشگاه مطالعات استراتژیک خاورمیانه ضمن ارائه اطلاعاتی درباره جمعیت و پراکندگی جغرافیایی کردهای ترکیه به مسئله فعالیت گروه پ ک ک در این کشور و تبعات استقلال احتمالی اقلیم کردستان عراق بر امنیت ملی ترکیه پرداخت.

    وی در ادامه به تشریح سیاست های ترکیه در قبال کردستان عراق در مقاطع مختلف در دهه های گذشته پرداخت و گفت ترکیه از سال ۲۰۰۳ به بعد با گذر از سیاست سنتی «خط قرمز» که جلوگیری از هرگونه استقلال و خودمختاری کردها بود با توجه به ظهور شرایط جدید بعد از حمله آمریکا به عراق و سقوط صدام حسین سعی کرد با نزدیک شدن به اقلیم کردستان عراق اهداف خود را در منطقه پیگیری کند.

    یزدانی اهداف ترکیه از نزدیکی به دولت اقلیم کردستان عراق و سرمایه گذاری های گسترده در این اقلیم را منافع و اهداف اقتصادی، تضعیف دولت مرکزی شیعه عراق، مهار بحران کردهای داخل ترکیه و جلوگیری از نفوذ ایران در این منطقه عنوان کرد.

    عضو گروه خلیج فارس مرکز مطالعات استراتژیک خاورمیانه درتبیین دلایل تمایل دولت اقلیم کردستان عراق به همکاری نزدیک با ترکیه نیز، نیاز اقلیم به سرمایه گذاری، رهایی از محدودیت جغرافیایی و انتقال انرژی از طریق خاک ترکیه به بازارهای اروپایی و افزایش قدرت چانه زنی در برابر دولت مرکزی عراق را از دلایل همکاری و نزدیکی اربیل با آنکارا دانست.

    وی در پایان با اشاره به رفتار آنکارا با اربیل که بعضا مثل یک دولت مستقل رفتار می کند و موجبات ناخرسندی دولت مرکزی عراق را فراهم می آورد گفت: برای ترکیه در دراز مدت وجود اقلیم کردستان مستقل و دور از دولت مرکزی شیعه عراق و نزدیک به آنکارا موجب افزایش نفوذ ترکیه در منطقه و تامین کننده منافع آن خواهد بود، هر چند این یک قمار سیاسی بزرگ است و با توجه به تحولات اخیر منطقه و دخالت های قدرت های فرا منطقه ای معلوم نیست ترکیه بتواند اهداف خود را آنگونه که می خواهد پیش ببرد و خود موضوع تغییر در منطقه نباشد.

    در ادامه این نشست «فهیمه قربانی» پژوهشگر مرکز مطالعات استراتژیک خاورمیانه درباره سیاست خارجی ترکیه در قبال اقلیم کردستان عراق بین سالهای ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۶ گفت: به طور کلی روابط سیاسی کردستان عراق و ترکیه روند رو به رشدی داشته و ترکیه بر خلاف مواضع تند سالهای گذشته در تلاش است تا به هر طریق ممکن نفوذ خود را در اقلیم کردستان عراق افزایش بدهد. افزون بر این تمایلی هم از سوی اقیلم  کردستان عراق در طول چند سال گذشته به سمت ترکیه  مشاهده می شود.

    قربانی در ادامه گفت: این روابط را می توان به دو دوره تقسیم کرد یکی از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۸ به عنوان دوره تردید و مخالفت ترکیه با قدرت گیری کردها و دوره دوم از سال ۲۰۰۸ تا به حال است که ما شاهد روابط گرم ترکیه با اقلیم کردستان عراق هستیم. در سال ۲۰۰۳ و زمان ریاست جمهوری «صدام حسین»، سیاست ترکیه بر اساس تقویت جمعیت ترکمن «کرکوک»، جلوگیری از آرمان کردها و همچنین تقویت سنی های عراق بوده است. در واقع ترکیه احساس می کرد که با عدم مشارکت در اشغال عراق و عدم همراهی با آمریکا بازی قدرت را در عراق باخته است و روی کارآمدن شیعیان باعث افزایش نفوذ ایران و همچنین خود مختاری کردستان و همچنین تحریک کردهای ناراضی داخلی ترکیه و تقویت «پ ک ک» شود.

    وی گفت: ازسال ۲۰۰۵ به بعد ما می بینیم که سرمایه گذاران ترک وارد اقلیم کردستان عراق می شوند و درحال حاضر نیز بیشترین سرمایه گذاری در کردستان عراق متعلق به شرکت های ترک است و هر روز نیز فعالیت این شرکت ها افزایش پیدا می کند. پس از بهبود رابطه اقتصادی ترکیه با اقلیم کردستان عراق، ما شاهد بهبود رابطه سیاسی ترکیه با این اقلیم نیز هستیم که نقطه عطف آن نیز سفر «احمد داوود اوغلو» وزیر امور خارجه ترکیه به کردستان عراق بود که در واقع سرفصل روابط سیاسی جدید طرفین شد .همچنین به دنبال این سفر کنسولگری ترکیه در «اربیل» افتتاح شد و پس از آن «اردوغان» رئیس جمهور و «عبدالله گل» نیز از شمال عراق دیدن می کنند و بعدها نیز مقامات اقلیم کردستان عراق به آنکارا سفر می کنند.

    پژوهشکر پژوهشگاه مطالعات استراتژیک خاورمیانه در ادامه به تشریح چرایی گرمی روابط اربیل و آنکارا بعد از سال ۲۰۰۸ پرداخته و گفت: در واقع عوامل مختلفی دست به دست هم دادند تا ترکیه نه تنها از مخالفت ها و روابط  سرد خودش با اقلیم کردستان دست بکشد بلکه به عنوان یک دوست و شریک استراتژیک برای کردهای اقلیم کردستان نیز مطرح می شود. یکی تثبیت واقعیتی به نام حکومت اقلیم کردستان عراق است. بدین معنا که ترکیه از سال ۲۰۰۸ به این جمع بندی رسید که واقعیتی به نام اقلیم کردستان وجود دارد و دیگری نیز استفاده از کردهای عراق برای کاستن از تنش با کردهای ترکیه و وارد کردن فشار به پ ک ک و همچنین منابع غنی موجود در شمال عراق و ثبیت قدرت شیعیان در بغداد و در حاشیه قرار گرفتن متحدان سنتی ترکیه که این هم از عواملی است که ترکیه را به برقراری روابط با اقلیم کردستان عراق در برابر حکومت مرکزی کشاند.

    وی در ادامه گفت: همچنین یک عامل دیگر، به هم خوردن موازنه منطقه ای به نفع ایران با روی کار آمدن دولت شیعی در بغداد و رقابت ترکیه با ایران در بغداد بود که دست به دست هم داد تا آنکارا رابطه خود را با اربیل در اولویت با رابطه با بغداد قرار دهد.

    قربانی در تشریح علل اقتصادی ترکیه برای نزدیکی به اربیل گفت: مهم ترین مسئله که نقش زیادی را در بهبود روابط ترکیه با اقلیم کردستان عراق دارد مسئله انرژی است. با توجه با اقتصاد روبه رشد ترکیه و نیاز مبرم به انرژی سیاست مداران این کشور بر آن هستند تا با کردستان عراق که دارای ذخایر و انرژی است روابط نزدیکی را برقرار کند و در واقع می توان گفت که یک نوع وابستگی متقابل بین طرفین وجود دارد و از یک سو اقلیم به ترکیه وابسته است و از دیگر سو ترکیه نیز به اقلیم کردستان وابسته است تا نیازهای اقتصادی خود را در بخش انرژی تامین کند. کاهش خرید نفت ترکیه از ایران به دلیل تحریم ها و همچنین عدم تمایل این کشور به وابستگی بیشتر برای روسیه و در واقع متنوع ساختن تامین منابع انرژی خود سبب توجه بیشتر ترکیه به اقلیم کردستان شد. از طرفی انتقال نفت و گاز به اروپا از طریق خاک ترکیه سبب اهمیت یافتن منابع غنی انرژی اقلیم کردستان عراق شد. چرا که وجود ذخائر عظیم نفت و گاز در اقلیم کردستان سود قابل توجهی را از انتقال آن عاید ترکیه می کند.

    این پژوهشگر در ادامه دومین عامل را حل مسئله کردهای ترکیه دانسته و گفت: ترکیه این را به خوبی می داند که نمی تواند از واقعیت خود مختار بودن اقلیم کردستان عراق غافل بشود بنابراین سعی کرده به عنوان یک دوست به اقلیم کردستان عراق نزدیک شود. البته ترکیه این سیاست را سالها بعد از خودمختاری کردستان دنبال کرد برعکس سالهای اول که اقلیم کردستان را تحریکی برای جمعیت بیست میلیونی کردهای خودش می دانست و به همین دلیل دیرتر از سایر کشورها کنسولگری خود را در اربیل دایر کرد.

    وی در ادامه گفت: با روی کار آمدن اردوغان و همچنین بالا گرفتن نا آرامی ها و تکامل خودگردانی شمال عراق و افزایش اقتدار بین کردها برای طرح خواسته های خود و همچنین در راستای  تامین نظرات اتحادیه اروپا در مورد کردها دولت ترکیه دست به یک سلسله اصلاحات و اقدامات در سیاست های خود زد که از جمله آنها می توان به پایان دادن حکومت نظامی در مناطق کردنشین و آغاز به کار رادیو تلویزیون کردی در جنوب شرقی ترکیه و کاربرد زبان کردی اشاره کرد.به این ترتیب می توان گفت که ترکیه با سیاست پایان دادن به مخاصمات و تعدیل تاکتیک نسبت به کردهای خودش توانست یک رابطه مستحکم تری را با اقلیم ایجاد کند.

     قربانی از دیگر عوامل نزدیکی آنکارا به اربیل را ممانعت از نزدیکی اربیل به تهران دانسته و گفت: عامل منطقه ای دیگری که به مسئله ارتباط ترکیه با اقلیم کردستان عراق جهت می دهد تمایل شدید ترکیه به جلوگیری از گسترش روابط اربیل با رقبای منطقه ای و فرامنطقه ای است. نفوذ ریشه دار مالی، دینی و اقتصادی ایران در عراق باعث شده است که نقش مهمی را در عراق ایفا کند و آنکارا به منظور جلوگیری از نفوذ ایران و ایجاد توازن به سمت اقلیم کردستان عراق تمایل پیدا کرد. حضور اقتصادی ترکیه در اقلیم بسیار بالاست و هر روز رو به افزایش است و اینها همه در کنار افزایش نفوذ سیاسی ترکیه در اقلیم کردستان عراق است. همچنین عامل دیگر برای نزدیکی ترکیه به اقلیم تضعیف دولت مرکزی عراق است در واقع می توان گفت که برقراری روابط گرم و رو به گسترش ترکیه با اقلیم کردستان عراق برگ برنده ای بوده برای تضعیف دولت مرکزی عراق. حکومت مرکزی عراق به عنوان حکومت شیعی تمایل به حکومتی متمرکز دارد به طوری تمامی مسائل اقتصادی سیاسی و امنیتی در دست دولت مرکزی عراق باشد. اما در مقابل کردها و سنی ها به دنبال تضعیف جایگاه حکومت مرکزی عراق هستند. در نتیجه ترکیه هم که به صورت سنتی با قدرت گیری شعیان مخالف است به طور خودکار در کنار گروه های ناراضی در عراق  قرار گرفت.

     وی از دیگر ملاحظات آنکارا در نزدیکی به اربیل را اینگونه عنوان کرد: مسئله دیگر مدیریت کردهای داخل از طریق تعامل با کردستان عراق است. در حال حاضر آنکارا متقاعد شده است که مسئله کنترل کردها از طریق آنکارا-اربیل صورت بگیرد. در طول سالیان گذشته اقلیم کردستان عراق در نگاه ترکیه مامن شبه نظامیان پ ک ک و عمق استراتژیک این گروه بود و در نتیجه حکومت اقلیم کردستان راه حلی برای بزرگترین مشکل امنیتی ترکیه به شمار می آمد. بارزانی به گروه های جدایی طلب کردی هشدار می دهد که از اسلحه استفاده نکنند و به گفتگو روی بیاورند تا حدی که بارزانی حتی اجازه سرکوب پ ک ک در کردستان عراق را نیز صادر می کند. ترکیه با تقویت روابط خودش با کردها می کوشد تا میزان اثرگذاری پ ک ک را در ترکیه کم کند و راه میانی را برای پایان دادن به حضور پ ک ک در عراق فراهم بکند در واقع ترکیه بر این باور است که کردهای اقلیم در جایگاهی هستند که می توانند موقعیت اثرگذاری را در این راه حل داشته باشند.

    وی در پایان گفت: نزدیکی اقلیم کردستان عراق به ترکیه می تواند منافع ایران را در اقلیم به خطر بیندازد و در نتیجه ایران باید با راهکارهای مناسب حضور خودش را در اقلیم تقویت دهد. ایران در واقع می تواند در سایه تعمیق مناسبات تجاری  و ترانزیتی با این منطقه به عنوان حلقه اتصال اقلیم کردستان عراق به حوزه های اقتصادی قفقاز، آسیای مرکزی، شرق و جنوب آسیا و حوزه اقتصادی خلیج فارس نقش آفرینی کند. همچنین دستگاه دیپلماسی ایران باید برای آشتی بیش از پیش دولت عراق و مقامات اقلیم کردستان در جهت حل و فصل اختلافات و رفتن به سمت عراقی متحد با تاکید بر نقاط مشترک تلاش کند و همچنین دستگاه دیپلماسی ایران می تواند ارتباطات بین دو حزب اصلی اقلیم کردستان را تعمیق بدهد و باعث افزایش پیوند و ارتباط آنها شود.

    کلیدواژه ها :
    دوره های نوروزی عصر شبکه

    مطالب مرتبط

    ویژه های ایران ویج

    دیدگاهها (۰)



    ;کانال تلگرام ایران ویج اصلاحات نیوز آموزشگاه مهندسی عصر شبکه

    آخرین اخبار و مطالب

    پربحث ترین های هفته

    Sorry. No data so far.