• خرید vpn
  • ما هنـوز به فـردایی روشـن امید داریم

    صفحه اصلی » سیاسی » تعادل بد در فساد مالی
    کد خبر : 1948363

    تعادل بد در فساد مالی

    تعادل بد در فساد مالیReviewed by on Dec 11Rating: به گزارش ایران ویج به نقل از گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، امسال در حالی به روز جهانی مبارزه با فسادمالی رسیدیم که رئیس جمهور کره جنوبی برکنار شد و حکم اعدام بابک زنجانی تایید شد. این دو خبر نشان می دهد که فساد مالی همچنان یکی…

    تعادل بد در فساد مالیReviewed by on Dec 11Rating:

    به گزارش ایران ویج به نقل از گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، امسال در حالی به روز جهانی مبارزه با فسادمالی رسیدیم که رئیس جمهور کره جنوبی برکنار شد و حکم اعدام بابک زنجانی تایید شد. این دو خبر نشان می دهد که فساد مالی همچنان یکی از مسائل مهم جهان امروز است. اصلا هم مهم نیست که کشور توسعه یافته است یا در حال توسعه. با این حال، آن چه بیش از همه برای ما حائز اهمیت است، مسئله فساد در کشور است.در این یادداشت قصد داریم نشان دهیم که فساد یک پدیده تعادلی در ایران است و خروج از آن به سادگی چند سخنرانی و اعلام نیست.
    فساد در ایران به یک پدیده تعادلی تبدیل شده است. منظور از تعادل، وضعیتی است که، نیرو های اقتصادی، سیاسی و فرهنگی در حالتی قرار می گیرند که بدون عامل خارجی تغییر غیر ممکن می باشد اما برای این که بخواهیم در مورد تعادل در وضعیت فساد مالی سخن بگوییم، لازم است بازیگران اصلی فساد را مشخص کنیم و شرایط تعامل این بازیگران را بررسی نماییم.
    از آنجایی که فساد را سوء استفاده از منابع عمومی در راستای منافع شخصی تعریف می کنند، می توان سه بازیگر اصلی را برای مسئله فساد در نظر گرفت:
    بازیگر اول، دستگاه های دولتی و نهاد های عمومی هستند که منافع عموم مردم را نمایندگی می کنند. این نهاد ها و مسئولان ذی ربط، وظیفه دارند تا در مقابل دریافت های خود از منابع عمومی کشور، خدمتی را ارائه کنند اما از آنجایی که انحصار ارائه خدمات در اختیار مسئولان آن نهاد دولتی وجود دارد، انگیزه دارند با تخطی از خدمت اصلی خود دریافتی بیشتری به صورت فساد کسب کنند. طبیعتا، در این شرایط عرضه فساد از طرف نهاد های دولتی و عمومی صورت می پذیرد. رفتار مفسدانه مسئولان دولتی می تواند تحت تاثیر باور های دینی، امکان کشف فساد و جریمه ناشی از کشف فساد کنترل و محدود شود.
    تقاضاکننده فساد، بازیگر دوم است. این دسته از بازیگران برای دریافت خدمات عمومی خارج از قانون، حاضرند مبالغی را تحت عنوان فساد (رشوه و…) بپردازند. طبیعتا منفعت حاصل از این افراد زمانی رقم می خورد که مسئول دولتی یا نهاد عمومی آن را بپذیرد. هرچه مسیر رسمی برای پیشبرد منافع فرد متقاضی فساد پر دردسرتر باشد، احتمال به روز فساد افزایش می یابد. طبیعتا باور های دینی و جریمه انتظاری ناشی از کشف فساد دو عامل مهم اثرگذار بر تقاضای فساد است.
    بازیگر سوم هم نهاد نظارت گر است. این نهاد می تواند با افزایش هزینه های مبادرت به فساد جلوی آن را بگیرد. این اتفاق از دو مسیر رخ خواهد داد: اول افزایش نرخ کشف فساد و دوم جریمه ناشی از انجام فساد. طبیعتا این هزینه زمانی بر تقاضا کننده و عرضه کننده فساد اثر می گذارد که نرخ کشف و جریمه به صورت همزمان اتفاق بیفتد.
    برای این که بحث ارائه شده در بالا ملموس شود، اجازه بدهید یک مثال غیرواقعی را بیان کنیم. فرض کنید در یک شهر فرضی (مثلا الف)، قانونی برای تعداد طبقات مجاز برای ساخت و ساز وجود داشته باشد.این عدد سه طبقه برای یک منطقه است. در این شرایط، ساختمان سازان می توانند براساس قانون عمل کنند و تنها ۳ طبقه بسازند یا قادر هستند که با رشوه دادن به شهرداری مربوطه ۲ طبقه اضافی دریافت کنند. طبیعتا زمانی ساختمان ساز تمایل دارد که فساد کند که منافع انتظاری ناشی از فروش ۲ طبقه بیشتر از هزینه های آن (پرداخت به مسئولان شهرداری و هزینه انتظاری کشف) باشد. از آنجایی که کشف و جریمه توسط ناظر صورت می پذیرد، میزان فعالیت او و چشم پوشی احتمالی وی حائز اهمیت است.
    حالا با توجه به شرایط فعلی کشور، می توان سخن از وضعیت تعادلی فساد در کشور نمود. دو دلیل برای ادعا وجود دارد: دلیل اول این است که متاسفانه به دلیل فراگیری فساد در مکان های مختلف قبح آن تا حد قابل توجهی کم رنگ تر شده است و این به معنای کاهش هزینه آن برای دو طرف عرضه کننده و تقاضا کننده است. در این شرایط، اگر هم نهاد ناظر فاسد نباشد، باید هزینه بالایی برای کشف فساد انجام دهد و احتمالا قادر به انجام آن نخواهد بود. بنابراین، در این شرایط هیچ یک از سه بازیگر انگیزه ای برای تغییر از وضعیت فساد را ندارند.
    دلیل دوم تعادلی بودن فساد نیز به بده بستان ها مربوط می شود. به عبارت دیگر، سه بازیگری که گفته شد نقش تعریف شده آن ها است و افراد می توانند در جایگاه های مختلفی قرار بگیرند. در این شرایط، می توان حالتی را متصور شد که بده بستان ها منجر به وضعیتی می شود که چشم پوشی صورت می پذیرد. در این شرایط، چون انجام فساد برای هر فرد هزینه بالایی خواهد داشت، این اتفاق رخ نمی دهد. مثال در این زمینه زیاد داریم. فقط کافی است پرونده مربوط به معاون اول رئیس جمهور سابق را مشاهده کنید. شاید هم بد نباشد که لیست مفسدانی که در جیب رئیس جمهور سابق بود را به خاطر بیاورید که هیچ وقت منتشر نشد. شاید هم بد نباشد خاطرات سرپرست وزارت اقتصادی اسبق را به یاد آورید که نتوانست بانکی از اطلاعات حساب ها و دارایی ها شکل دهد. شاید هم بد نباشد حقوق های نجومی را به یاد بیاورید. تنها یک رسانه و خارج از این تعادل توانست جریان بالا را به هم بزند. هر چند دستگاه ناظر موارد روشنی از جمله برخورد با مفاسد دانه درشت ها، فرزند یکی از مسئولان و… نیز در کارنامه مبارزه با فساد را دارد.
    یک شاهد خوب در زمینه تعادلی بودن فساد در ایران را می توان از صحبت های رهبر انقلاب استخراج کرد. ایشان در پاسخ به نامه ای که معاون اول رئیس جمهور به ایشان داده بودند تا پیامی برای افتتاحیه بنویسند، نوشتند: «نفس اهتمام آقایان به امر مبارزه با فساد را تحسین می کنم، لکن این سمینار و امثال آن بناست چه معجزه ای بکند؟ مگر وضعیت برای شما مسئولان سه قوه روشن نیست؟ با توجه به شرایط مناسب و امیدبخشی که از لحاظ همدلی و هماهنگی و همفکری بین مسئولان امر وجود دارد، چرا اقدام قاطع و اساسی انجام نمی گیرد که نتیجه را همه به طور ملموس مشاهده کنند.» این نامه برای همایشی فرستاده شده بود که سران سه قوه در آن حضور داشتند. از آن همایش (۱۷ آذر ۱۳۹۳) دقیقا ۲ سال گذشته است اما با این که رویه دستگاه قضایی نشان می دهد که تلاش خوبی در این زمینه آغاز شده است اما واقعیت این است که اصل مسئله همچنان به قوت خود باقی است. علت عدم این مسئله می تواند شاهدی خوب برای اثبات تعادلی بودن فساد باشد.تمام این گفته ها فارغ از مسائل سیاسی است و فرقی نمی کند که این جناح یا آن دیگری در قدرت باشد. این وضعیت تعادلی فساد در سال های بعد از جنگ شکل گرفته و تاکنون ادامه پیدا کرده است. تنها یک راهکار برای عبور از این وضعیت تعادلی وجود دارد و آن استفاده از عوامل بیرونی برای خارج شدن از تعادل بد است. این می تواند فشار مردمی باشد. یا سازوکاری فراتر از روال های موجود اما متاسفانه سیاسی شدن مبارزه با فساد از سوی طرف های مختلف در این روز ها بزرگترین ضربه را به مبارزه با آن می زند.

    کلیدواژه ها :
    دوره های نوروزی عصر شبکه

    مطالب مرتبط

    ویژه های ایران ویج

    دیدگاهها (۰)



    ;کانال تلگرام ایران ویج اصلاحات نیوز آموزشگاه مهندسی عصر شبکه

    آخرین اخبار و مطالب

    پربحث ترین های هفته

    Sorry. No data so far.